Hoá học lớp 11
Bài 15 · Cơ bản

Alkane

Viết công thức chung, gọi tên alkane mạch nhánh và xác định bậc carbon; giải thích vì sao alkane kém hoạt động, chỉ tham gia phản ứng thế (ưu tiên H ở carbon bậc cao), cracking, reforming và cháy; làm bài đốt cháy alkane với 24,79 L/mol.

Ứng với SGK Hoá học 11 (bộ thống nhất): Bài 15

⚡ Nhớ nhanh

  • 1Alkane là hydrocarbon no, mạch hở, chỉ có liên kết đơn: công thức chung CₙH₂ₙ₊₂ (n ≥ 1). Mỗi C liên kết với 4 nguyên tử theo hình tứ diện (góc ≈ 109,5°), phân tử gần như không phân cực nên không tan trong nước, t° sôi tăng theo số C.
  • 2Tên thay thế: số chỉ vị trí nhánh + tên nhánh + tên mạch chính + "ane" (CH₃–CH(CH₃)–CH₂–CH₃ là 2-methylbutane). Bậc carbon = số nguyên tử C liên kết trực tiếp với nó.
  • 3Đã no nên không cộng được, chỉ thế H khi có ánh sáng: CH₄ + Cl₂ → CH₃Cl + HCl (as). Thế ưu tiên H ở carbon bậc cao hơn: propane cho 2-chloropropane ≈ 57 %, 1-chloropropane ≈ 43 %.
  • 4Nhiệt độ cao + xúc tác: cracking (C₄H₁₀ → CH₄ + C₃H₆) và reforming (C₆H₁₄ → C₆H₆ + 4H₂). Cháy hoàn toàn: C₃H₈ + 5O₂ → 3CO₂ + 4H₂O; với alkane luôn có nH₂O > nCO₂ và n_alkane = nH₂O − nCO₂.
  • 5Bẫy: nói alkane làm mất màu nước bromine hoặc KMnO₄ (không, alkane không có liên kết π); chọn sản phẩm chính theo "C nào nhiều H hơn" (phải theo bậc carbon); dùng 22,4 thay 24,79 L/mol.

👀 Nhìn là hiểu

Xem 4 cảnh: CH₄ đủ bốn liên kết nên Br₂ không cộng vào được, ánh sáng giúp Cl thế một H, propane cho 57 % sản phẩm thế ở C giữa dù C đó chỉ có 2 H, chia cho từng H thấy H ở C bậc II dễ thế gấp ≈ 4 lần; rồi tự kéo thẻ sản phẩm vào ô "Sản phẩm chính", "Sản phẩm phụ" hay "Không tạo thành" cho propane, butane, methane trong tối và 2-methylpropane + Br₂.

HHHHCC: 4/4 liên kết đơn ✓BrBrmethane CH₄

CH₄: mỗi C đã đủ 4 liên kết đơn — alkane là hydrocarbon no.

Cảnh 1/4 · Đủ bốn liên kết

  • • CH₄: mỗi C đã đủ 4 liên kết đơn — alkane là hydrocarbon no.

Hình vẽ phẳng (thật ra mỗi C là tứ diện); Br₂ "bật ra", Cl bay vào chỗ H là minh hoạ. Số liệu 57 % : 43 % là thực nghiệm ở 25 °C.

1 🧱 Khái niệm, danh pháp và đặc điểm cấu tạo

Cần nhớ

  • ✦Alkane (hydrocarbon no, mạch hở) chỉ chứa liên kết đơn C–C và C–H; công thức chung CₙH₂ₙ₊₂ (n ≥ 1), độ bất bão hoà bằng 0. Dãy đồng đẳng: CH₄, C₂H₆, C₃H₈, C₄H₁₀… hơn kém nhau nhóm CH₂.
  • ✦Tên mạch thẳng: methane, ethane, propane, butane, pentane, hexane, heptane, octane, nonane, decane (C1 – C10). Bỏ đuôi "ane" thêm "yl" được nhóm alkyl: CH₃– methyl, C₂H₅– ethyl, CH₃CH₂CH₂– propyl, (CH₃)₂CH– isopropyl.
  • ✦Tên thay thế mạch nhánh: chọn mạch dài nhất làm mạch chính, đánh số từ đầu gần nhánh hơn; tên = số chỉ vị trí nhánh + tên nhánh + tên mạch chính + ane. Nhiều nhánh giống nhau dùng di-, tri- (2,3-dimethylbutane); nhánh khác nhau xếp theo chữ cái.
  • ✦Bậc carbon = số nguyên tử C liên kết trực tiếp với nó: bậc I (đầu mạch), II, III, IV. Ví dụ 2-methylpropane (CH₃)₃CH có 3 C bậc I và 1 C bậc III.
  • ✦Mỗi C tạo 4 liên kết σ hướng về 4 đỉnh của tứ diện, góc ≈ 109,5° (công thức phẳng chỉ là cách viết trên giấy). Liên kết C–C, C–H gần như không phân cực và bền ⇒ alkane kém hoạt động ở nhiệt độ thường.

Dạng bài

Gọi tên alkane mạch nhánh

  1. 1 Tìm mạch carbon dài nhất (có thể gấp khúc trên hình vẽ) làm mạch chính; mạch dài bằng nhau thì chọn mạch nhiều nhánh hơn.
  2. 2 Đánh số mạch chính từ đầu gần nhánh hơn để tổng số chỉ vị trí nhỏ nhất.
  3. 3 Ghép tên: số chỉ vị trí – tên nhánh (di-, tri- nếu giống nhau; khác nhau theo thứ tự chữ cái) + tên mạch chính (đuôi ane).
  4. 4 Kiểm tra: đếm lại tổng số C và H khớp công thức phân tử CₙH₂ₙ₊₂.

⚠️ Bẫy hay gặp: Chọn nhầm mạch chính: thấy CH₃–CH(C₂H₅)–CH₂–CH₃ viết ngang 4 C rồi gọi "2-ethylbutane". Mạch dài nhất đi vào nhánh ethyl có 5 C ⇒ tên đúng là 3-methylpentane (C₆H₁₄).

🏷️
Làm mẫu

Gọi tên thay thế của CH₃–CH(CH₃)–CH(CH₃)–CH₃ và cho biết số nguyên tử carbon mỗi bậc.

Hướng dẫn giải

Thử tự giải trước nhé!

2 🌡️ Tính chất vật lí

Cần nhớ

  • ✦Ở 25 °C: C1 – C4 là khí (methane, ethane, propane, butane), C5 – C17 là lỏng, từ C18 trở lên là rắn (sáp, nến). Alkane không màu; methane, ethane không mùi.
  • ✦Không tan trong nước (phân tử không phân cực), tan tốt trong dung môi hữu cơ; nhẹ hơn nước nên xăng, dầu nổi trên mặt nước.
  • ✦Giữa các phân tử chỉ có tương tác van der Waals yếu ⇒ t° sôi thấp; số C tăng (phân tử lớn hơn) ⇒ tương tác mạnh hơn ⇒ t° sôi tăng.
  • ✦Cùng số C, mạch càng nhánh (phân tử gọn, gần cầu) thì diện tích tiếp xúc nhỏ ⇒ t° sôi càng thấp: pentane 36 °C > 2-methylbutane 28 °C > 2,2-dimethylpropane 9,5 °C.

Một số alkane mạch thẳng

nCông thứcTênt° sôi (°C)Thể (25 °C)
1CH₄methane−162khí
2C₂H₆ethane−89khí
3C₃H₈propane−42khí
4C₄H₁₀butane−0,5khí
5C₅H₁₂pentane36lỏng
6C₆H₁₄hexane69lỏng

3 ☀️ Phản ứng thế halogen

Cần nhớ

  • ✦Alkane đã no: mỗi C đủ 4 liên kết đơn, không còn liên kết π để mở ra ⇒ không cộng, chỉ có thể thay nguyên tử H bằng nguyên tử khác (phản ứng thế).
  • ✦Thế halogen cần ánh sáng (hoặc đun nóng): CH₄ + Cl₂ → CH₃Cl + HCl (as). Phản ứng không dừng ở CH₃Cl mà thế tiếp: CH₃Cl + Cl₂ → CH₂Cl₂ + HCl, rồi CHCl₃, CCl₄. Trong bóng tối, ở nhiệt độ thường: không phản ứng.
  • ✦Hướng thế: nguyên tử H ở carbon bậc cao hơn dễ bị thế hơn. Propane + Cl₂ (1 : 1, as, 25 °C): CH₃–CHCl–CH₃ (2-chloropropane) ≈ 57 %, CH₃–CH₂–CH₂Cl (1-chloropropane) ≈ 43 %, dù C đầu có tới 6 H còn C giữa chỉ 2 H.
  • ✦Bromine chọn lọc mạnh hơn nhiều: 2-methylpropane + Br₂ (as) cho gần như chỉ (CH₃)₃CBr (thế ở C bậc III, > 99 %).
  • ✦Alkane không làm mất màu nước bromine, dung dịch KMnO₄ ở nhiệt độ thường ⇒ dùng để phân biệt với hydrocarbon không no (bài 16). Thí nghiệm với Cl₂, Br₂ chỉ làm trong phòng thí nghiệm, có giáo viên hướng dẫn.

Dạng bài

Xác định sản phẩm thế (monohalogen)

  1. 1 Viết mạch carbon, ghi bậc từng C.
  2. 2 Gom các nguyên tử H tương đương (cùng vị trí trên mạch đối xứng) thành nhóm; mỗi nhóm cho một dẫn xuất monohalogen ⇒ số nhóm = số sản phẩm.
  3. 3 Sản phẩm chính là sản phẩm thế ở C bậc cao nhất còn H (không đếm theo số lượng H).
  4. 4 Kiểm tra: phương trình cân bằng (thêm HX), đúng vị trí trên mạch đã đánh số.

⚠️ Bẫy hay gặp: Lập luận "C đầu có 6 H, nhiều gấp 3 nên 1-chloropropane là chính". Sai: thực nghiệm chỉ ≈ 43 %. Liên kết C–H ở carbon bậc cao kém bền hơn nên dễ đứt hơn — chọn theo bậc carbon, không theo số H.

☀️
Làm mẫu

Cho propane tác dụng với Cl₂ (tỉ lệ mol 1 : 1, chiếu sáng, 25 °C). Viết các sản phẩm thế monochloro, cho biết sản phẩm chính; tính mỗi nguyên tử H ở C bậc II dễ bị thế gấp mấy lần H ở C bậc I, biết tỉ lệ sản phẩm 57 % : 43 %.

Hướng dẫn giải

Thử tự giải trước nhé!

4 🔥 Cracking, reforming và phản ứng oxi hoá

Cần nhớ

  • ✦Cracking (t°, xúc tác): bẻ mạch dài thành alkane ngắn hơn + alkene, tổng số C giữ nguyên: C₄H₁₀ → CH₄ + C₃H₆; C₄H₁₀ → C₂H₆ + C₂H₄. Dùng tăng lượng xăng và sản xuất ethylene, propylene. Số mol khí tăng, khối lượng không đổi.
  • ✦Reforming (t°, xt): đổi mạch thẳng thành mạch nhánh, vòng, arene để tăng chỉ số octane của xăng: C₆H₁₄ → C₆H₁₂ + H₂ (cyclohexane), C₆H₁₄ → C₆H₆ + 4H₂ (benzene).
  • ✦Cháy hoàn toàn toả nhiều nhiệt (nhiên liệu): CH₄ + 2O₂ → CO₂ + 2H₂O; C₃H₈ + 5O₂ → 3CO₂ + 4H₂O. Mỗi phân tử CₙH₂ₙ₊₂ cho n CO₂ và (n + 1) H₂O ⇒ nH₂O > nCO₂ và n_alkane = nH₂O − nCO₂.
  • ✦Thiếu O₂ thì cháy không hoàn toàn, sinh CO (rất độc) và muội than: 2CH₄ + 3O₂ → 2CO + 4H₂O. Oxi hoá có xúc tác: CH₄ + O₂ → HCHO + H₂O (xt, t°).
  • ✦Alkane bền với chất oxi hoá thường: không làm mất màu dung dịch KMnO₄.

Dạng bài

Bài đốt cháy alkane

  1. 1 Đổi ra mol CO₂, H₂O (n = m/M hoặc V/24,79 ở đkc).
  2. 2 So sánh: nH₂O > nCO₂ ⇒ alkane; n_alkane = nH₂O − nCO₂.
  3. 3 Số C trung bình: n = nCO₂ / n_alkane ⇒ công thức CₙH₂ₙ₊₂.
  4. 4 nO₂ phản ứng = nCO₂ + nH₂O / 2 (bảo toàn O); V = n · 24,79.
  5. 5 Kiểm tra: bảo toàn khối lượng m_alkane + mO₂ = mCO₂ + mH₂O.

⚠️ Bẫy hay gặp: Chọn C₃H₆ vì "3 C": alkene cháy cho nH₂O = nCO₂, không thể ra 0,4 > 0,3. Hoặc tính thể tích CO₂ bằng 22,4: 0,3 mol ra 6,72 L thay vì 7,44 L (24,79 L/mol ở đkc).

🔥
Làm mẫu

Đốt cháy hoàn toàn một alkane X thu được 0,3 mol CO₂ và 0,4 mol H₂O. Tìm công thức phân tử của X và số mol O₂ đã phản ứng.

Hướng dẫn giải

Thử tự giải trước nhé!

5 🌍 Hoá học quanh ta

  • ✦🔥 Khí đốt (gas) trong bình là hỗn hợp propane và butane hoá lỏng dưới áp suất (LPG); khí thiên nhiên và biogas chủ yếu là methane. Có mùi do người ta thêm chất tạo mùi để dễ phát hiện rò rỉ.
  • ✦⛽ Xăng, dầu diesel, dầu nhờn, nến (paraffin) đều là hỗn hợp alkane lấy từ dầu mỏ; cracking và reforming giúp có thêm xăng tốt.
  • ✦⚠️ Đun bếp than, chạy máy phát trong phòng kín thiếu O₂ sinh CO không màu, không mùi, rất độc: luôn để nơi thoáng khí.
  • ✦🌡️ Methane từ ruộng lúa, bãi rác, chăn nuôi là khí nhà kính mạnh hơn CO₂ nhiều lần; thu biogas vừa có nhiên liệu vừa giảm phát thải.

6 💡 Mẹo làm nhanh và lỗi hay sai

⚡ Mẹo làm nhanh trắc nghiệm

  • ✦Thấy công thức CₙH₂ₙ₊₂ (hoặc M = 14n + 2: 16, 30, 44, 58, 72, 86) là alkane.
  • ✦"No thì thế": alkane chỉ thế (cần ánh sáng), không cộng, không mất màu nước bromine, KMnO₄.
  • ✦Sản phẩm thế chính: thế ở C bậc cao nhất còn H. Số dẫn xuất monohalogen = số loại H không tương đương.
  • ✦Đốt cháy: nH₂O − nCO₂ = n_alkane; hỗn hợp alkane cũng đúng. Cracking: khối lượng giữ nguyên, số mol tăng ⇒ M trung bình giảm.

⚠️ Lỗi hay sai nhất

  • ✦Cho rằng alkane làm mất màu nước bromine: hexane để trong tối với nước bromine không mất màu; chỉ thế khi có ánh sáng.
  • ✦Chọn 1-chloropropane là sản phẩm chính vì C đầu có 6 H: thực nghiệm chỉ ≈ 43 %, 2-chloropropane ≈ 57 %.
  • ✦Gọi CH₃–CH(C₂H₅)–CH₂–CH₃ là "2-ethylbutane": mạch dài nhất 5 C ⇒ 3-methylpentane.
  • ✦Nghĩ alkane mạch nhánh sôi cao hơn mạch thẳng: 2,2-dimethylpropane 9,5 °C < pentane 36 °C.
  • ✦Dùng 22,4: đốt 0,1 mol propane ra 6,72 L CO₂ thay vì 7,44 L; quên hệ số O₂: 0,1 mol O₂ thay vì 0,5 mol.

⚖️ Kiểm tra bảo toàn

  • ✦Nguyên tố: nC = nCO₂, nH = 2n_H₂O; với C₃H₈: 0,1 · 3 = 0,3 mol CO₂, 0,1 · 8 = 0,8 mol H = 2 · 0,4 ✓.
  • ✦Oxygen: 2n_O₂ = 2n_CO₂ + nH₂O (0,5 · 2 = 0,6 + 0,4 ✓).
  • ✦Khối lượng: m_alkane + mO₂ = mCO₂ + mH₂O (4,4 + 16 = 13,2 + 7,2); cracking: m trước = m sau.
  • ✦Phản ứng thế: mỗi H bị thay sinh đúng một HX; số nguyên tử halogen hai vế bằng nhau.

✏️ Luyện tập

Làm xong mỗi nhóm bấm Kiểm tra. Câu sai có lời giải ngắn và nút quay lại phần kiến thức.

🧱

Khái niệm, danh pháp, cấu tạo

  1. 1
    Nhận biết

    Công thức chung của alkane là

  2. 2
    Thông hiểu

    Tên thay thế của CH₃–CH(CH₃)–CH(CH₃)–CH₃ là

  3. 3
    Thông hiểu Số đồng phân cấu tạo alkane có công thức C₅H₁₂ là .
  4. 4
    Thông hiểu

    Trong phân tử 2-methylbutane CH₃–CH(CH₃)–CH₂–CH₃, số nguyên tử carbon bậc I, bậc II, bậc III lần lượt là

  5. 5
    Vận dụng Một alkane có khối lượng mol 72 g/mol. Số nguyên tử hydrogen trong một phân tử alkane đó là .
🌡️

Tính chất vật lí và bảng số liệu

  1. 1
    Nhận biết

    Ở 25 °C và 1 bar, alkane nào sau đây ở thể khí?

  2. 2
    Thông hiểu

    Bảng nhiệt độ sôi của một số alkane mạch thẳng: Nhận xét nào đúng?

  3. 3
    Thông hiểu

    Ba đồng phân X, Y, Z của C₅H₁₂ có nhiệt độ sôi như bảng: Chất Z là

  4. 4
    Thông hiểu

    Alkane không tan trong nước vì

☀️

Phản ứng thế halogen

  1. 1
    Nhận biết

    Phản ứng đặc trưng của alkane là

  2. 2
    Thông hiểu

    Cho propane tác dụng với Cl₂ (tỉ lệ mol 1 : 1, chiếu sáng). Sản phẩm thế chính là

  3. 3
    Thông hiểu Cho pentane CH₃–CH₂–CH₂–CH₂–CH₃ tác dụng với Cl₂ (1 : 1, chiếu sáng). Số dẫn xuất monochloro (đồng phân cấu tạo) tối đa thu được là .
  4. 4
    Vận dụng

    Thí nghiệm (chỉ làm trong phòng thí nghiệm, có giáo viên hướng dẫn): cho vào hai ống nghiệm, mỗi ống 2 mL hexane và 1 mL nước bromine, lắc đều. Ống (1) đặt dưới ánh sáng mạnh (hoặc ngâm cốc nước ấm khoảng 50 °C); ống (2) bọc kín giấy bạc, để trong tối. Sau một thời gian: ống (1) màu vàng nâu nhạt dần gần như mất màu; ống (2) lớp hexane phía trên có màu vàng cam, không nhạt đi. Kết luận đúng là

  5. 5
    Vận dụng Alkane X tác dụng với Cl₂ (1 : 1, chiếu sáng) chỉ cho một dẫn xuất monochloro Y có %Cl = 55,04 % về khối lượng. Số nguyên tử carbon trong phân tử X là .
🔥

Cracking, reforming và đốt cháy

  1. 1
    Nhận biết

    Cracking butane theo phương trình C₄H₁₀ → CH₄ + X (t°, xt). X là

  2. 2
    Thông hiểu

    Đốt cháy hoàn toàn một alkane thu được 0,3 mol CO₂ và 0,4 mol H₂O. Công thức phân tử của alkane là

  3. 3
    Thông hiểu Đốt cháy hoàn toàn 0,1 mol propane. Thể tích CO₂ thu được ở đkc (24,79 L/mol) là L (làm tròn hai chữ số thập phân).
  4. 4
    Vận dụng Cracking 5,8 g butane (hiệu suất 80 %), mỗi phân tử butane bị cracking tạo hai phân tử khí; thu được hỗn hợp khí Y gồm các alkane, alkene và butane dư. Khối lượng mol trung bình của Y là g/mol (làm tròn một chữ số thập phân).
  5. 5
    Vận dụng

    Thể tích O₂ (đkc, 24,79 L/mol) cần để đốt cháy hoàn toàn 4,4 g propane là

  6. 6
    Thông hiểu

    Mục đích chính của quá trình reforming trong lọc dầu là

🏆 Luyện theo dạng đề tốt nghiệp

Đề Hoá học có 3 phần: 18 câu 4 lựa chọn, 4 câu đúng/sai (mỗi câu 4 ý) và 6 câu trả lời ngắn (đáp số tối đa 4 ký tự, kể cả dấu − và dấu phẩy). Dưới đây là đủ 3 dạng, chỉ dùng kiến thức của bài này.

🅰️

Phần I · Trắc nghiệm 4 lựa chọn

  1. 1
    Thông hiểu

    Chất nào sau đây không làm mất màu nước bromine ở điều kiện thường (trong bóng tối)?

  2. 2
    Thông hiểu

    Tên thay thế của CH₃–CH(C₂H₅)–CH₂–CH₃ là

  3. 3
    Vận dụng

    Đốt cháy hoàn toàn hỗn hợp gồm 0,1 mol CH₄ và 0,1 mol C₂H₆. Thể tích CO₂ thu được ở đkc (24,79 L/mol) là

✅

Phần II · Đúng / sai

  1. 1
    Thông hiểu

    Thí nghiệm (chỉ làm trong phòng thí nghiệm, có giáo viên hướng dẫn): Bước 1: cho 1 mL hexane vào mỗi ống nghiệm (1), (2), (3). Bước 2: thêm 1 mL nước bromine vào ống (1), (2); thêm 1 mL dung dịch KMnO₄ loãng vào ống (3), lắc đều. Bước 3: ống (1) để dưới ánh sáng mạnh, ống (2) và (3) bọc giấy bạc để trong tối. Sau 10 phút: ống (1) nhạt màu rõ rệt; ống (2) lớp trên vàng cam; ống (3) vẫn màu tím.

    a)Ống (1) nhạt màu vì hexane tham gia phản ứng thế với bromine khi có ánh sáng, sinh HBr.

    b)Ống (3) chứng tỏ hexane không bị dung dịch KMnO₄ oxi hoá ở nhiệt độ thường.

    c)Ống (2) có lớp trên màu vàng cam chứng tỏ hexane đã cộng bromine.

    d)Nếu thay hexane bằng hex-1-ene thì ống (2) vẫn giữ màu vàng cam như cũ.

  2. 2
    Vận dụng

    Cho 4,4 g propane tác dụng với Cl₂ (tỉ lệ mol 1 : 1, chiếu sáng, 25 °C), coi chỉ tạo dẫn xuất monochloro với tỉ lệ 2-chloropropane 57 % và 1-chloropropane 43 % (theo số mol). Cho C = 12, H = 1, Cl = 35,5.

    a)Sản phẩm chính là CH₃–CHCl–CH₃ vì H ở carbon bậc II dễ bị thế hơn.

    b)Khối lượng 2-chloropropane thu được khoảng 4,47 g.

    c)Vì C đầu mạch có 6 H còn C giữa có 2 H, mỗi H ở C đầu mạch dễ bị thế hơn mỗi H ở C giữa.

    d)Đốt cháy hoàn toàn lượng propane ban đầu thu được 6,72 L CO₂ ở đkc.

🔢

Phần III · Trả lời ngắn

  1. 1
    Thông hiểu Số đồng phân cấu tạo alkane có công thức phân tử C₆H₁₄ là bao nhiêu? Đáp số:
  2. 2
    Vận dụng Cho 2-methylbutane tác dụng với Cl₂ (1 : 1, chiếu sáng). Số dẫn xuất monochloro (đồng phân cấu tạo) tối đa thu được là bao nhiêu? Đáp số:
  3. 3
    Vận dụng Đốt cháy hoàn toàn 1,16 g butane. Thể tích CO₂ thu được ở đkc (24,79 L/mol) là bao nhiêu lít (làm tròn hai chữ số thập phân)? Đáp số:

🎯 Bài này vào đề tốt nghiệp ở đâu?

  • •Phần I thường hỏi công thức chung, tên thay thế mạch nhánh, bậc carbon, trạng thái và t° sôi, phản ứng đặc trưng (thế, không mất màu nước bromine), sản phẩm cracking.
  • •Phần II hay có thí nghiệm hexane với nước bromine (sáng/tối) hoặc KMnO₄, và bài thế halogen: ý dễ sai là chọn sản phẩm chính theo số H thay vì bậc carbon, hoặc dùng 22,4 L/mol.
  • •Phần III có thể hỏi số đồng phân, số dẫn xuất monohalogen, thể tích khí khi đốt cháy. Bài này nối với bài 16 (alkene cộng, nhận biết no/không no), bài 19 (dẫn xuất halogen từ phản ứng thế) và năng lượng phản ứng ở Hoá 10 (alkane làm nhiên liệu).
Làm đề thi thử trọn bộ
Bài tiếp theo
Hydrocarbon không no