Hô hấp ở thực vật
Viết phương trình hô hấp, nêu ba giai đoạn hô hấp hiếu khí và số ATP so với lên men, hiểu hô hấp diễn ra suốt ngày đêm, vận dụng vào bảo quản nông sản; làm thực hành hạt nảy mầm thải CO₂, hút O₂, toả nhiệt.
Ứng với SGK Sinh học 11 (bộ thống nhất): Bài 6, Bài 7
⚡ Nhớ nhanh
- 1Hô hấp phân giải chất hữu cơ (glucose) lấy năng lượng: . Diễn ra ở mọi tế bào sống, suốt ngày đêm (không chỉ ban đêm).
- 2Hô hấp hiếu khí có 3 giai đoạn: đường phân (tế bào chất, 2 ATP) → chu trình Krebs (chất nền ti thể, 2 ATP, thải CO₂) → chuỗi truyền electron (màng trong ti thể, O₂ nhận electron tạo H₂O, khoảng 26 – 28 ATP). Tổng khoảng 30 – 32 ATP (bài này tính tròn 30).
- 3Lên men (thiếu O₂): chỉ đường phân, 2 ATP, tạo rượu ethylic + CO₂. Hiếu khí cho gấp 15 lần ATP. Cây ngập úng chết vì rễ lên men: thiếu năng lượng và tích rượu độc.
- 4Hệ số hô hấp RQ = CO₂ thải ÷ O₂ hút; glucose có RQ = 1, lipid nhỏ hơn 1 (khoảng 0,7).
- 5Bảo quản nông sản = làm hô hấp chậm: hạ nhiệt độ, phơi khô, giảm O₂ và tăng CO₂. Thực hành: hạt nảy mầm làm đục nước vôi trong, làm tắt que đóm, toả nhiệt; hạt luộc là đối chứng.
👀 Nhìn là hiểu
Xem 4 cảnh: đường phân, có O₂ vào ti thể thu khoảng 30 ATP, thiếu O₂ lên men chỉ 2 ATP, so sánh. Rồi tự chơi thực hành: kéo nước vôi trong, que đóm, nhiệt kế vào bình hạt nảy mầm và bình hạt đã luộc (có một thẻ bẫy), đọc ba dấu hiệu của hô hấp.
Glucose (6C) nằm trong tế bào chất.
Đường phân: glucose → 2 pyruvate + 2 ATP
1 🌱 Hô hấp ở thực vật
Cần nhớ
- ✦Hô hấp là quá trình tế bào phân giải chất hữu cơ (chủ yếu glucose) thành CO₂ và H₂O, giải phóng năng lượng: một phần tích trong ATP, phần còn lại toả nhiệt. .
- ✦Hô hấp diễn ra suốt ngày đêm ở mọi tế bào sống của cây: lá, thân, rễ, hoa, quả, hạt (ở ti thể). Cái đổi theo ngày đêm là quang hợp, không phải hô hấp.
- ✦Vai trò: cung cấp ATP cho mọi hoạt động sống (hút khoáng, vận chuyển, sinh trưởng); tạo sản phẩm trung gian làm nguyên liệu tổng hợp chất khác; toả nhiệt giữ ấm (hạt nảy mầm, hoa của một số loài).
Dạng bài
Tính lượng CO₂ cây hấp thụ ròng hoặc thải ròng
- 1 Xác định dữ kiện: lượng CO₂ quang hợp hấp thụ và lượng CO₂ hô hấp thải (cùng đơn vị, cùng khoảng thời gian).
- 2 Ban ngày có cả hai quá trình: ròng = hấp thụ (quang hợp) − thải (hô hấp).
- 3 Ban đêm không có ánh sáng: chỉ còn hô hấp nên cây thải ròng đúng bằng lượng hô hấp.
- 4 Kiểm tra: hô hấp luôn là số dương cả ngày lẫn đêm; ban ngày ròng nhỏ hơn quang hợp ✓.
⚠️ Bẫy hay gặp: Nghĩ "ban ngày quang hợp, ban đêm hô hấp": ban ngày cây vẫn hô hấp, chỉ thấy thải O₂ ròng vì quang hợp mạnh hơn.
Một cây ban ngày quang hợp hấp thụ 10 đơn vị CO₂ và hô hấp thải 3 đơn vị (số liệu minh hoạ). Ban đêm cây chỉ hô hấp thải 3 đơn vị. Tính CO₂ ròng ban ngày và ban đêm.
Hướng dẫn giải
2 🔥 Hô hấp hiếu khí và lên men
Ba giai đoạn của hô hấp hiếu khí
- ✦1. Đường phân (tế bào chất, không cần O₂): 1 glucose (6 C) → 2 pyruvate (3 C), thu 2 ATP và 2 NADH.
- ✦2. Oxi hoá pyruvate và chu trình Krebs (chất nền ti thể, có O₂): pyruvate thành acetyl-CoA rồi qua chu trình Krebs, thoát 6 CO₂ cho mỗi glucose (2 ở bước tạo acetyl-CoA, 4 ở Krebs), thu 2 ATP, tạo thêm NADH và FADH₂.
- ✦3. Chuỗi truyền electron (màng trong ti thể): NADH và FADH₂ chuyển electron qua chuỗi; O₂ là chất nhận electron cuối cùng, kết hợp H⁺ tạo H₂O; tạo khoảng 26 – 28 ATP.
- ✦Tổng: khoảng 30 – 32 ATP cho mỗi glucose (sách cũ ghi 36 – 38); bài này tính tròn 2 + 2 + 26 = 30 ATP. Phần năng lượng còn lại thoát ra dưới dạng nhiệt.
Hiếu khí và lên men
| Hô hấp hiếu khí | Lên men | |
|---|---|---|
| Cần O₂ | có | không |
| Nơi diễn ra | tế bào chất (đường phân) + ti thể | tế bào chất |
| Sản phẩm | CO₂, H₂O | rượu ethylic + CO₂ (ở thực vật); lactic acid ở một số mô |
| ATP mỗi glucose | khoảng 30 – 32 (tính tròn 30) | 2 |
| Phân giải glucose | hoàn toàn | không hoàn toàn: còn nhiều năng lượng trong rượu |
Cần nhớ
- ✦Lên men rượu: . Hiếu khí cho nhiều hơn lên men khoảng 15 lần ATP (30 so với 2).
- ✦Cây ngập úng lâu thì chết: rễ thiếu O₂ phải lên men ⇒ thiếu ATP để hút khoáng, vừa tích rượu ethylic gây độc.
- ✦Chuỗi truyền electron cần O₂ nên thiếu O₂ thì chỉ còn đường phân.
Dạng bài
Tính CO₂, O₂, ATP của hô hấp hiếu khí
- 1 Xác định dữ kiện: số phân tử glucose phân giải và kiểu hô hấp.
- 2 Hiếu khí: mỗi glucose cần 6 O₂, thải 6 CO₂, thu 30 ATP; lên men: thải 2 CO₂, thu 2 ATP.
- 3 Nhân số glucose với hệ số tương ứng.
- 4 Kiểm tra: CO₂ thải = O₂ hút (RQ = 1) khi glucose bị phân giải hiếu khí hoàn toàn ✓.
⚠️ Bẫy hay gặp: Cho rằng lên men cũng thải 6 CO₂ như hiếu khí và cũng cho nhiều ATP: lên men chỉ phân giải một phần, thải 2 CO₂ và thu 2 ATP.
Rễ một cây phân giải 10 phân tử glucose. Nếu hô hấp hiếu khí thì thu bao nhiêu ATP? Nếu rễ bị ngập úng và chỉ lên men thì thu bao nhiêu và thiếu bao nhiêu ATP so với hiếu khí?
Hướng dẫn giải
3 ⚖️ Hệ số hô hấp, quang hợp – hô hấp, hô hấp sáng
Quang hợp và hô hấp
| Quang hợp | Hô hấp | |
|---|---|---|
| Nơi diễn ra | lục lạp (chỉ tế bào có diệp lục) | ti thể (mọi tế bào sống) |
| Khi nào | chỉ khi có ánh sáng | suốt ngày đêm |
| Nguyên liệu | CO₂ và nước | chất hữu cơ và O₂ |
| Sản phẩm | chất hữu cơ và O₂ | CO₂, nước, ATP, nhiệt |
| Năng lượng | tích luỹ năng lượng ánh sáng | giải phóng năng lượng |
| Quan hệ | sản phẩm bên này là nguyên liệu bên kia | và ngược lại |
Hệ số hô hấp (RQ) và hô hấp sáng
- ✦RQ = số phân tử (hoặc thể tích) CO₂ thải ÷ số phân tử (hoặc thể tích) O₂ hút vào. Glucose: 6 CO₂ ÷ 6 O₂ = 1. Chất béo (lipid) có nhiều carbon, ít oxygen hơn nên cần nhiều O₂ hơn: RQ < 1 (khoảng 0,7). Hạt giàu lipid (vừng, lạc) nảy mầm có RQ nhỏ.
- ✦Hô hấp sáng (cây C3, nắng gắt, khô): rubisco gắn nhầm O₂ thay CO₂, cây đốt mất 30 – 50 % sản phẩm quang hợp mà không thu ATP. Khác hô hấp tế bào (ti thể, mọi lúc, thu ATP).
Dạng bài
Tính hệ số hô hấp RQ
- 1 Xác định dữ kiện: lượng CO₂ thải và lượng O₂ hút (cùng đơn vị).
- 2 RQ = CO₂ thải ÷ O₂ hút.
- 3 So với 1: RQ = 1 ứng với glucose; RQ < 1 ứng với chất giàu carbon, ít oxygen (lipid).
- 4 Kiểm tra: lặp lại phép chia, đơn vị triệt tiêu nên RQ không có đơn vị ✓.
⚠️ Bẫy hay gặp: Cho RQ của mọi chất đều bằng 1: chỉ glucose (và tinh bột) cho RQ = 1.
Một mẻ hạt đang nảy mầm trong bình kín hút 120 mL O₂ và thải 90 mL CO₂ (số liệu minh hoạ). Tính RQ và cho biết hạt đang dùng chất nào là chủ yếu.
Hướng dẫn giải
4 🧊 Yếu tố ảnh hưởng và bảo quản nông sản
Cần nhớ
- ✦Nhiệt độ: tăng thì hô hấp tăng đến nhiệt độ tối ưu (khoảng 30 – 35 °C) rồi giảm vì enzyme hỏng; lạnh làm enzyme chậm.
- ✦Nước: hạt khô hô hấp rất yếu; hạt ngâm nước thì hô hấp tăng mạnh. O₂ thiếu thì chuyển sang lên men; CO₂ nhiều thì ức chế hô hấp.
- ✦Bảo quản nông sản là làm hô hấp chậm lại: hạ nhiệt độ (kho lạnh), phơi khô (giảm nước), giảm O₂, tăng CO₂ (kho khí điều chỉnh, hút chân không). Hô hấp mạnh làm nông sản hao chất, toả nhiệt và nhanh hỏng.
Dạng bài
Đọc bảng nhiệt độ – cường độ hô hấp
- 1 Xác định dữ kiện: nhiệt độ bảo quản và cường độ hô hấp (mg CO₂/kg/giờ).
- 2 So hai điều kiện bằng phép chia (gấp bao nhiêu lần).
- 3 Giải thích: hô hấp ít thì hao ít chất hữu cơ, ít toả nhiệt.
- 4 Kiểm tra: nhiệt độ thấp hơn ⇒ số CO₂ nhỏ hơn ✓.
⚠️ Bẫy hay gặp: Bảo quản nông sản nơi ấm và ẩm cho "tươi": ấm và ẩm làm hô hấp mạnh, nhanh hỏng.
Bảng (số liệu minh hoạ): Bảo quản ở 2 °C so với 30 °C thì hô hấp giảm bao nhiêu lần?
Hướng dẫn giải
5 🔬 Thực hành: Hô hấp ở thực vật
Mục đích, mẫu vật, các bước
- ✦Chuẩn bị: ngâm hạt (đậu, ngô, lúa) 1 – 2 ngày cho nảy mầm. Đối chứng là hạt cùng loại đã luộc chín (hạt chết, không hô hấp), cho vào bình thứ hai giống hệt, đặt cùng chỗ.
- ✦Thí nghiệm 1 (thải CO₂): bình kín hạt nảy mầm để 1 – 2 giờ, rót nước vôi trong vào (hoặc dẫn khí sang cốc nước vôi): nước vôi vẩn đục (CO₂ làm kết tủa trắng). Bình hạt luộc: nước vôi vẫn trong.
- ✦Thí nghiệm 2 (hút O₂): mở nắp, đưa ngay que đóm đang cháy vào: ở bình hạt nảy mầm que tắt (O₂ đã dùng gần hết); ở bình hạt luộc que vẫn cháy.
- ✦Thí nghiệm 3 (toả nhiệt): cắm nhiệt kế vào giữa khối hạt (bọc bông giữ nhiệt): bình hạt nảy mầm nóng lên vài độ, bình hạt luộc không đổi.
- ✦Ba thí nghiệm là ba mặt của một phương trình: hô hấp hút O₂, thải CO₂ và toả nhiệt. Mỗi thí nghiệm bắt lấy một vế.
- ✦Lưu ý và an toàn: nước vôi trong phải mới pha, lọc kĩ (để lâu hút CO₂ không khí nên tự đục); bình phải kín; que đóm đưa vào ngay khi mở nắp; nước vôi trong có tính kiềm, tránh dính mắt và da, rửa tay sau khi làm; dùng que đóm, bật lửa có người lớn bên cạnh.
Ba thí nghiệm, một phương trình
| Thí nghiệm | Bắt lấy vế nào | Hạt nảy mầm / hạt luộc |
|---|---|---|
| Nước vôi trong | thải CO₂ | đục / vẫn trong |
| Que đóm cháy | hút O₂ | tắt / vẫn cháy |
| Nhiệt kế | toả nhiệt | tăng / không đổi |
| Hạt luộc không có dấu hiệu nào | hạt đã chết, không hô hấp | đó là vai trò đối chứng |
| Nước vôi để lâu tự đục | hút CO₂ của không khí | phải mới pha, lọc kĩ |
Dạng bài
Đọc kết quả hai bình hạt
- 1 Xác định bình thí nghiệm (hạt nảy mầm) và bình đối chứng (hạt luộc), hai bình khác nhau đúng một điều kiện.
- 2 Mỗi dấu hiệu chỉ có ở bình thí nghiệm mới là do hô hấp.
- 3 Ghép dấu hiệu với vế phương trình: đục ⇒ CO₂ thải; tắt ⇒ O₂ hút; nóng ⇒ năng lượng.
- 4 Kiểm tra: bình đối chứng không có dấu hiệu nào thì kết luận hợp lệ ✓.
⚠️ Bẫy hay gặp: Bỏ bình hạt luộc hoặc dùng nước vôi để lâu: nước vôi đục có thể do CO₂ của không khí, không chứng minh được hạt thải CO₂.
Kết quả (số liệu minh hoạ): Kết luận gì về hạt nảy mầm?
Hướng dẫn giải
6 🌱 Sinh học quanh ta
- ✦🌾 Phơi khô thóc, ngô, đậu trước khi cất kho làm hô hấp rất yếu nên hạt để được lâu; hạt ẩm cất kín sẽ nóng lên và mốc.
- ✦🍎 Kho lạnh bảo quản rau quả (táo, vải thiều, nhãn xuất khẩu) làm hô hấp chậm lại; không để chuối, xoài chín trong túi kín ở chỗ nóng.
- ✦🌿 Cây trồng chậu bị ngập úng: rễ thiếu O₂ nên thâm đen, lá vàng; làm thoát nước và xới đất cho thoáng thì cây hồi phục. Lúa ngập sâu quá lâu cũng chết.
- ✦🍚 Nấu cơm rượu, ủ men: nấm men lên men tạo rượu và CO₂, toả nhiệt nên thùng ủ ấm lên.
7 💡 Mẹo làm nhanh và lỗi hay sai
⚡ Mẹo làm nhanh trắc nghiệm
- ✦Ba giai đoạn hiếu khí: đường phân (tế bào chất, 2 ATP) → Krebs (chất nền ti thể, 2 ATP, thải CO₂) → chuỗi truyền electron (màng trong ti thể, nhiều ATP, tạo H₂O).
- ✦O₂ nhận electron cuối cùng ở chuỗi truyền electron ⇒ thiếu O₂ thì chuỗi ngừng, chỉ còn lên men (2 ATP).
- ✦Ba dấu hiệu hô hấp ở thí nghiệm: nước vôi đục (CO₂), que đóm tắt (O₂ cạn), nhiệt độ tăng (toả nhiệt).
- ✦Gặp "bảo quản nông sản" ⇒ chọn đáp án giảm hô hấp: lạnh, khô, ít O₂, nhiều CO₂.
⚠️ Lỗi hay sai nhất
- ✦Nghĩ hô hấp chỉ ban đêm: ban ngày cây vẫn hô hấp, ví dụ quang hợp 10, hô hấp 3 ⇒ ròng 7 chứ không phải 10.
- ✦Nghĩ hô hấp chỉ ở lá: xảy ra ở mọi tế bào sống, cả rễ, hạt, quả.
- ✦Nhầm số ATP: hiếu khí khoảng 30 – 32 (tính tròn 30), lên men 2; 3 glucose hiếu khí = 90 ATP, không phải 6.
- ✦Cho lên men cũng ở ti thể và cũng tạo nhiều ATP: lên men ở tế bào chất, 2 ATP; 10 glucose: 300 − 20 = 280 ATP thiếu.
- ✦Quên bình đối chứng hạt luộc hoặc dùng nước vôi cũ: nước vôi đục không còn ý nghĩa.
- ✦Cho RQ mọi chất đều bằng 1: glucose 1, lipid khoảng 0,7 (90 mL CO₂ ÷ 120 mL O₂ = 0,75).
🧮 Kiểm tra logic
- ✦Hô hấp hiếu khí: C 6 = 6, H 12 = 12, O 6 + 12 = 18 = 12 + 6 (cân bằng); CO₂ thải = O₂ hút (RQ = 1).
- ✦ATP: 2 + 2 + 26 = 30; lên men 2 ⇒ 30 ÷ 2 = 15 lần.
- ✦CO₂ mỗi glucose: 2 (pyruvate → acetyl-CoA) + 4 (Krebs) = 6.
- ✦Thí nghiệm: không có đối chứng hạt luộc thì không kết luận; hạt luộc phải không có cả ba dấu hiệu.
✏️ Luyện tập
Làm xong mỗi nhóm bấm Kiểm tra. Câu sai có lời giải ngắn và nút quay lại phần kiến thức.
Hô hấp ở thực vật
- 1Nhận biết
Phương trình tổng quát của hô hấp hiếu khí ở thực vật là
- 2Thông hiểu
Phát biểu nào đúng về hô hấp ở thực vật?
- 3Vận dụng Một cây ban ngày quang hợp hấp thụ 10 đơn vị CO₂ và hô hấp thải 3 đơn vị (số liệu minh hoạ). Lượng CO₂ hấp thụ ròng ban ngày là đơn vị.
- 4Thông hiểu
Vai trò nào không đúng với hô hấp ở thực vật?
Hiếu khí và lên men
- 1Nhận biết
Giai đoạn đầu tiên của hô hấp tế bào là đường phân, diễn ra ở
- 2Thông hiểu
Trong chuỗi truyền electron của hô hấp hiếu khí, O₂ có vai trò
- 3Vận dụng Mỗi glucose hô hấp hiếu khí thu 30 ATP (tính tròn). Phân giải hiếu khí 3 glucose thu được ATP.
- 4Thông hiểu
Cây ngập úng lâu thì chết chủ yếu vì
- 5Thông hiểu Hô hấp hiếu khí (30 ATP) cho nhiều hơn lên men (2 ATP) gấp lần.
RQ, quang hợp – hô hấp, hô hấp sáng
- 1Thông hiểu
Phát biểu nào đúng khi so sánh quang hợp và hô hấp ở thực vật?
- 2Vận dụng Hạt nảy mầm hút 120 mL O₂ và thải 90 mL CO₂ (số liệu minh hoạ). Hệ số hô hấp RQ là (viết số thập phân).
- 3Thông hiểu
Hạt nảy mầm dùng toàn glucose, hô hấp hiếu khí hoàn toàn, có hệ số hô hấp RQ là
- 4Thông hiểu
Điểm khác nhau giữa hô hấp sáng và hô hấp tế bào là
- 5Vận dụng
Bình kín có cây, chiếu sáng từ 6 h đến 18 h rồi để tối đến sáng hôm sau (số liệu minh hoạ): Nhận xét nào đúng?
Yếu tố ảnh hưởng và bảo quản
- 1Nhận biết
Nguyên tắc chung của bảo quản nông sản là
- 2Thông hiểu
Biện pháp nào không giúp bảo quản nông sản lâu?
- 3Thông hiểu
Hạt khô để lâu ít hô hấp, nhưng ngâm nước thì hô hấp tăng mạnh. Điều này cho thấy
- 4Vận dụng Rễ cây phân giải 10 glucose. Hiếu khí thu 30 ATP/glucose, lên men thu 2 ATP/glucose. Khi ngập úng (chỉ lên men) rễ thiếu ATP so với hiếu khí.
Thực hành: hạt nảy mầm
- 1Nhận biết
Nước vôi trong bị vẩn đục khi gặp
- 2Thông hiểu
Bình hạt đã luộc chín làm đối chứng trong thí nghiệm hô hấp vì
- 3Vận dụng
Kết quả hai bình (số liệu minh hoạ): Kết luận đúng là
- 4Thông hiểu
Nhóm học sinh dùng nước vôi trong để lâu ngoài không khí: cả bình hạt nảy mầm lẫn bình hạt luộc đều đục. Giải thích đúng là
🏆 Luyện theo dạng đề tốt nghiệp
Đề Sinh học có 3 phần: 18 câu 4 lựa chọn, 4 câu đúng/sai (mỗi câu 4 ý) và 6 câu trả lời ngắn (đáp số tối đa 4 ký tự, kể cả dấu − và dấu phẩy). Dưới đây là đủ 3 dạng, chỉ dùng kiến thức của bài này.
Phần I · Trắc nghiệm 4 lựa chọn
- 1Thông hiểu
Phát biểu nào đúng về hô hấp ở thực vật?
- 2Vận dụng
Hai bình kín: bình M chứa hạt đang nảy mầm, bình N chứa hạt đã luộc chín. Sau vài giờ, đưa que đóm đang cháy vào mỗi bình. Kết quả đúng là
- 3Vận dụng
Hạt giàu lipid (vừng, lạc) nảy mầm có hệ số hô hấp khoảng 0,7. Giải thích đúng nhất là
Phần II · Đúng / sai
- 1Thông hiểu
Một nhóm học sinh làm thực hành hô hấp: bình A có hạt đang nảy mầm, bình B có hạt đã luộc chín, hai bình giống hệt nhau, đặt cùng chỗ, đậy kín.
a)Nước vôi trong ở bình A vẩn đục là do CO₂ hạt thải ra.
b)Bình B làm đối chứng vì hạt đã chết nên không hô hấp.
c)Que đóm tắt trong bình A vì hạt đã thải thêm O₂.
d)Dùng nước vôi trong để lâu ngoài không khí vẫn cho kết quả đáng tin cậy.
- 2Vận dụng
Chậu cây bị ngập úng nhiều ngày: rễ thâm đen, lá vàng rồi rụng.
a)Rễ thiếu O₂ nên chuyển sang lên men, thu ít ATP hơn nhiều.
b)Lên men ở rễ tạo rượu ethylic tích lại gây độc cho tế bào.
c)Lên men tạo nhiều ATP hơn hiếu khí nên rễ vẫn đủ năng lượng.
d)Rễ ngập úng không còn hô hấp vì không còn glucose.
Phần III · Trả lời ngắn
- 1Thông hiểu Cho các phát biểu: (1) hô hấp diễn ra ở mọi tế bào sống; (2) hô hấp chỉ diễn ra ban đêm; (3) chu trình Krebs diễn ra ở chất nền ti thể; (4) lên men tạo khoảng 30 ATP mỗi glucose; (5) hệ số hô hấp của glucose bằng 1; (6) hạt đã luộc vẫn hô hấp mạnh. Số phát biểu đúng là bao nhiêu? Đáp số:
- 2Vận dụng Hạt giàu lipid có hệ số hô hấp 0,7. Khi hút 100 mL O₂ thì thải ra bao nhiêu mL CO₂? Đáp số:
- 3Vận dụng Phân giải hiếu khí hoàn toàn 4 phân tử glucose thải ra bao nhiêu phân tử CO₂? Đáp số:
🎯 Bài này vào đề tốt nghiệp ở đâu?
- •Phần I thường hỏi phương trình hô hấp, nơi diễn ra ba giai đoạn, vai trò của O₂, so sánh hiếu khí với lên men, hô hấp ở mọi tế bào suốt ngày đêm và nguyên tắc bảo quản nông sản.
- •Phần II hay cho mô tả thí nghiệm hạt nảy mầm và hạt luộc: ý dễ mất điểm là "hạt luộc vẫn hô hấp", "que đóm tắt vì hạt thải O₂", "nước vôi để lâu vẫn dùng được", "lên men cho nhiều ATP".
- •Phần III có thể hỏi số ATP, số CO₂, hệ số hô hấp RQ hoặc đếm số phát biểu đúng. Nối Sinh 10 (ATP, enzyme, hô hấp tế bào ở ti thể) với bài 4 (quang hợp tạo glucose và O₂ cho hô hấp) và Sinh 12 (dòng năng lượng trong hệ sinh thái, hô hấp của sinh vật).
Dinh dưỡng và tiêu hoá ở động vật