Chuyển động ném
Phân tích chuyển động ném thành chuyển động đều theo phương ngang và rơi tự do theo phương đứng, tính t, L (ném ngang), H, L (ném xiên); ôn lại cả chương Động học.
Ứng với SGK Vật lí 10 (bộ thống nhất): Bài 12
⚡ Nhớ nhanh
- 1Chuyển động ném có vận tốc đầu và chỉ chịu tác dụng của trọng lực (bỏ qua cản). Phân tích thành hai chuyển động thành phần vuông góc, độc lập nhau: theo phương ngang là thẳng đều, theo phương đứng có gia tốc g.
- 2Ném ngang (v₀ nằm ngang, độ cao H): thành phần đứng là rơi tự do ⇒ t = √(2H/g) (chỉ phụ thuộc H, không phụ thuộc v₀); tầm xa L = v₀t = v₀√(2H/g).
- 3Ném xiên (góc α với phương ngang): v₀x = v₀cosα, v₀y = v₀sinα; H = v₀²sin²α/(2g), L = v₀²sin2α/g. Quỹ đạo là parabol; ở điểm cao nhất vy = 0, vật vẫn còn vx = v₀cosα.
- 4Cùng v₀, tầm xa lớn nhất khi α = 45° (sin2α = 1): Lmax = v₀²/g. Hai góc phụ nhau (30° và 60°) cho cùng tầm xa.
- 5Ôn chương II: d ≠ s; v̄ = s/t (tốc độ), d/t (vận tốc); a = Δv/Δt; v = v₀ + at, d = v₀t + ½at², v² − v₀² = 2ad; rơi tự do a = g; ném = ngang đều + đứng nhanh dần đều.
- 6Bẫy: cho rằng v₀ lớn thì rơi lâu/chóng chạm đất hơn; dùng công thức ném xiên cho vật không rơi về độ cao ban đầu; quên bỏ qua cản khi công thức chỉ đúng gần đúng.
👀 Nhìn là hiểu
Xem 4 cảnh: bi A ném ngang và bi B thả rơi luôn ngang độ cao nhau (hai thành phần độc lập), phân tích ném ngang từ 20 m với v₀ = 15 m/s (t = 2,02 s, L = 30,3 m), đổi v₀ = 10; 15; 20 m/s (cùng thời gian rơi), ném xiên theo góc 15° – 75° (45° xa nhất). Rồi tự chơi: 2 thẻ về hai thành phần độc lập, sau đó kéo mũi tên v₀ (ném ngang) và kéo góc α (ném xiên) để đạn trúng đích (6 lượt, có thẻ bẫy "v₀ lớn thì rơi chậm hơn").
Bi A bị ném ngang, bi B được thả rơi: cùng lúc, cùng độ cao.
Luôn cùng độ cao ⇒ chạm đất cùng lúc · ngang: các vết cách đều
1 🎯 Chuyển động ném ngang
Cần nhớ
- ✦Ném ngang là chuyển động có vận tốc ban đầu theo phương nằm ngang và chuyển động dưới tác dụng của trọng lực (ví dụ: nhảy xa, thả hàng từ máy bay đang bay ngang, bi lăn ra khỏi mép bàn).
- ✦Thí nghiệm SGK (Hình 12.1): dùng búa đập nhẹ vào thanh thép giữ bi B, thanh chuyển động thả bi B rơi tự do đồng thời đẩy bi A đi ngang với vận tốc v₀. Hai bi chạm đất cùng lúc.
- ✦Ảnh hoạt nghiệm (Hình 12.2), chụp sau những khoảng thời gian bằng nhau: ở mọi thời điểm hai bi luôn ở cùng độ cao (cùng nằm trên một đường ngang) ⇒ theo phương thẳng đứng bi A chuyển động giống hệt bi B, tức là rơi tự do.
- ✦Cũng trên ảnh đó, các vị trí của bi A theo phương ngang cách đều nhau ⇒ theo phương ngang A chuyển động thẳng đều với vx = v₀.
- ✦Kết luận: ném ngang gồm hai chuyển động thành phần độc lập: chuyển động của thành phần này không ảnh hưởng thành phần kia.
Không có lực theo phương này ⇒ thẳng đều: vx = v₀, dx = v₀t.
Trọng lực ⇒ rơi tự do v₀y = 0: vy = gt, dy = ½gt².
2 📐 Thời gian rơi và tầm xa của ném ngang
Cần nhớ
- ✦Chọn gốc O tại điểm ném, chiều dương Oy hướng xuống, Ox theo hướng ném. H là độ cao của vật lúc ném.
- ✦Thời gian rơi (rơi tự do độ cao H): H = ½gt² ⇒ t = √(2H/g) (12.1). Thời gian này chỉ phụ thuộc H, không phụ thuộc vận tốc ném: từ cùng độ cao, ném ngang với v₀ khác nhau (hoặc thả rơi) đều chạm đất cùng lúc.
- ✦Tầm xa L là giá trị cực đại của dx: L = dxmax = v₀ · tmax = v₀√(2H/g) (12.2). Từ cùng độ cao, v₀ lớn hơn thì L lớn hơn; cùng v₀, độ cao H lớn hơn thì L lớn hơn (L ∝ √H).
- ✦Vận tốc tại thời điểm t: vx = v₀ (không đổi), vy = gt (tăng đều); độ lớn v = √(vx² + vy²), vectơ vận tốc luôn tiếp tuyến với quỹ đạo và nghiêng xuống ngày càng nhiều.
- ✦Công thức chỉ đúng khi bỏ qua lực cản của không khí.
Dạng bài
Giải bài toán ném ngang
- 1 Đổi đơn vị (m, s, m/s) và xác định H, v₀; chọn g (9,8 m/s² nếu đề không nói).
- 2 Thời gian rơi: t = √(2H/g).
- 3 Tầm xa: L = v₀t. Vận tốc chạm đất: vy = gt, v = √(v₀² + vy²).
- 4 Thử lại: ½gt² phải bằng H ✓, và L/v₀ = t ✓.
⚠️ Bẫy hay gặp: Tính vận tốc chạm đất bằng v₀ + gt = 15 + 19,8 = 34,8 m/s: hai thành phần vuông góc nên phải cộng bình phương rồi lấy căn. Hoặc dùng t = H/v₀ hay t = 2H/g.
Một người đứng trên đài cao 20 m ném một hòn đá theo phương ngang với v₀ = 15 m/s. Bỏ qua sức cản, g = 9,8 m/s². Tính thời gian rơi, tầm xa và độ lớn vận tốc lúc chạm đất.
Hướng dẫn giải
Dạng bài
Thả hàng cứu trợ từ máy bay
- 1 Máy bay bay ngang với vận tốc v₀: gói hàng rời máy bay cũng có v₀ theo phương ngang (nên là ném ngang).
- 2 Thời gian rơi t = √(2H/g) với H là độ cao máy bay.
- 3 Khoảng cách ngang phải thả sớm: L = v₀t (máy bay bay tiếp, gói hàng ở ngay dưới máy bay trong lúc rơi nếu bỏ qua cản).
- 4 Thử lại: gói và máy bay luôn thẳng đứng với nhau ✓.
⚠️ Bẫy hay gặp: Thả ngay phía trên làng (L = 0): gói hàng rơi cách xa 400 m vì vẫn mang vận tốc ngang 80 m/s. Hoặc cho rằng gói nặng và gói nhẹ rơi khác nhau: t = √(2H/g) không phụ thuộc khối lượng.
Máy bay bay ngang ở độ cao 122,5 m với vận tốc 80 m/s. Hỏi phi công phải thả gói hàng khi còn cách làng bị lũ bao xa theo phương ngang, và gói hàng chạm đất với vận tốc bao nhiêu? (g = 9,8 m/s², bỏ qua cản).
Hướng dẫn giải
3 🏹 Chuyển động ném xiên
Cần nhớ
- ✦Ném xiên: vận tốc ban đầu v₀ hợp với phương ngang góc α (bóng tennis đánh lên, người nhảy xa, đạn pháo). Quỹ đạo là parabol (Hình 12.6).
- ✦Phân tích thành hai chuyển động thành phần: theo Ox thẳng đều với v₀ₓ = v₀cosα; theo Oy (chiều dương hướng lên) chuyển động có gia tốc a = −g với v₀y = v₀sinα (đi lên chậm dần, đến đỉnh rồi rơi xuống nhanh dần).
- ✦Tầm cao (điểm cao nhất, vy = 0): H = v₀²sin²α/(2g). Thời gian lên đỉnh t = v₀sinα/g; hạ xuống cùng độ cao ban đầu mất thời gian như lúc lên nên cả chuyến 2t.
- ✦Tầm xa (khi vật trở về độ cao ném): L = v₀²sin2α/g = v₀cosα · 2v₀sinα/g.
- ✦Ở điểm cao nhất vận tốc không bằng 0: còn vx = v₀cosα, nằm ngang; gia tốc vẫn là g hướng xuống ở mọi điểm.
- ✦Công thức chỉ đúng khi bỏ qua lực cản và vật rơi về cùng độ cao với lúc ném.
Dạng bài
Giải bài toán ném xiên
- 1 Phân tích v₀ thành v₀x = v₀cosα và v₀y = v₀sinα.
- 2 Tầm cao: H = v₀y²/(2g). Thời gian lên đỉnh: t = v₀y/g; cả chuyến t′ = 2t.
- 3 Tầm xa: L = v₀x · t′ (hoặc v₀²sin2α/g).
- 4 Thử lại: L tính hai cách phải bằng nhau ✓.
⚠️ Bẫy hay gặp: Dùng H = v₀²sin²α/g (quên 2 ở mẫu số) hoặc L = v₀²sinα/g (thiếu 2α): 100 · sin30°/9,8 ≈ 5,10 m, sai so với 8,84 m.
Một vận động viên nhảy với vận tốc ban đầu 10 m/s theo phương hợp với phương ngang góc 30°. Bỏ qua cản, g = 9,8 m/s². Tính v₀x, v₀y, tầm cao H, thời gian cả chuyến và tầm xa L.
Hướng dẫn giải
4 📈 Ném góc nào xa nhất?
Cần nhớ (hoạt động trải nghiệm SGK)
- ✦Ném xiên với cùng v₀: L = (v₀²/g) · sin2α, nên L lớn nhất khi sin2α = 1, tức α = 45° và Lmax = v₀²/g.
- ✦Hai góc phụ nhau (α và 90° − α, như 30° và 60°) cho cùng tầm xa vì sin2α = sin(180° − 2α); góc lớn hơn thì bay cao và lâu hơn nhưng bù lại vx nhỏ hơn.
- ✦Ném ngang: muốn xa hơn thì chọn độ cao H lớn và v₀ lớn (L = v₀√(2H/g)).
- ✦Thực tế lực cản không khí làm tầm xa nhỏ hơn công thức; thành tích nhảy xa còn cần chạy đà (v₀ lớn) nên vận động viên chọn góc cất bước nhỏ hơn 45° để không mất tốc độ ngang.
Tầm xa theo góc ném, v₀ = 10 m/s (g = 9,8 m/s²)
| Góc α | 15° | 30° | 45° | 60° | 75° |
|---|---|---|---|---|---|
| Tầm xa L (m) | 5,10 | 8,84 | 10,20 | 8,84 | 5,10 |
| Tầm cao H (m) | 0,34 | 1,28 | 2,55 | 3,83 | 4,76 |
5 🔁 Ôn chương II: Động học (bài 4 – 12)
Công thức cả chương
| Chuyển động | Công thức | Đồ thị |
|---|---|---|
| Quãng đường, độ dịch chuyển | s: độ dài đường đi; d: vectơ nối vị trí đầu – cuối; d ≤ s | d–t: dốc = vận tốc |
| Tốc độ, vận tốc | v̄ = s/t; v = d/t; v₁₃ = v₁₂ + v₂₃ | — |
| Thẳng đều | d = vt | d–t là đường thẳng, độ dốc = v |
| Gia tốc | a = Δv/Δt = (v − v₀)/t; a cùng chiều v ⇒ nhanh dần | v–t: dốc = a |
| Thẳng biến đổi đều | v = v₀ + at; d = v₀t + ½at²; v² − v₀² = 2ad | v–t thẳng, diện tích = d |
| Rơi tự do | a = g: v = gt; s = ½gt²; v² = 2gs | v–t thẳng, dốc g |
| Ném ngang | t = √(2H/g); L = v₀t | quỹ đạo parabol |
| Ném xiên | H = v₀²sin²α/(2g); L = v₀²sin2α/g | L max ở 45° |
Dạng bài
Chọn công thức cho bài động học
- 1 Ghi đại lượng đã biết (d, t, v₀, v, a) và đại lượng cần tìm; đổi về m, s, m/s.
- 2 Chọn công thức thiếu đúng đại lượng không cho và không cần: không có t ⇒ v² − v₀² = 2ad; không có a ⇒ d = ½(v + v₀)t; không có d ⇒ v = v₀ + at.
- 3 Bài nhiều giai đoạn: chia từng giai đoạn, vận tốc cuối giai đoạn này là vận tốc đầu giai đoạn sau; tổng d chia tổng t để lấy vận tốc trung bình.
- 4 Ném ngang/xiên: tách hai phương, thời gian là cầu nối giữa hai phương.
- 5 Thử lại: đơn vị, dấu (chiều dương), và đồ thị v–t hợp lí ✓.
⚠️ Bẫy hay gặp: Lấy trung bình cộng vận tốc hai giai đoạn: 5 + 82 = 6,5 m/s (5 m/s = 6012 là vận tốc trung bình giai đoạn 1). Chỉ đúng khi hai giai đoạn cùng thời gian; ở đây thời gian khác nhau (12 s và 10 s) nên phải lấy tổng d chia tổng t.
Đoàn tàu có vận tốc 2 m/s tăng tốc với gia tốc 0,5 m/s² trong 12 s, sau đó chạy đều trong 10 s tiếp theo. Tính quãng đường cả hai giai đoạn và tốc độ trung bình trên cả đoạn đường.
Hướng dẫn giải
6 🏀 Hiện tượng quanh ta
- ✦🏃 Nhảy xa: vận động viên cần chạy đà (v₀ lớn) rồi bật lên; góc cất bước thực tế chỉ khoảng 18° – 25°, nhỏ hơn 45° nhiều, vì bật càng cao thì càng mất tốc độ ngang đã có nhờ chạy đà (công thức 45° chỉ đúng khi v₀ không phụ thuộc góc).
- ✦📦 Thả hàng cứu trợ: gói hàng vẫn mang vận tốc ngang của máy bay nên phải thả trước mục tiêu một khoảng L = v₀√(2H/g).
- ✦🏀 Ném bóng rổ: ném theo parabol, chọn góc đủ lớn để bóng đi xuống rổ chứ không đập ngang vành rổ.
- ✦🚰 Vòi phun nước hay súng phun nước: tia nước là tập hợp giọt nước ném xiên, phun nghiêng khoảng 45° thì tia xa nhất (nếu cùng tốc độ).
- ✦🏓 Bi lăn ra khỏi mép bàn: rơi theo cung parabol, chạm sàn cùng lúc với viên bi thả rơi thẳng đứng từ mép bàn.
7 💡 Mẹo làm nhanh và lỗi hay sai
⚡ Mẹo làm nhanh trắc nghiệm
- ✦Ném ngang ⇒ tách hai phương: ngang đều (dx = v₀t), đứng rơi tự do (dy = ½gt²). Thời gian rơi chỉ do độ cao.
- ✦Thấy "chạm đất cùng lúc / thời gian rơi" ⇒ so độ cao, không so v₀, không so khối lượng.
- ✦L tăng gấp đôi: v₀ gấp đôi (H không đổi) hoặc H gấp 4 (v₀ không đổi).
- ✦Ném xiên: cùng v₀, 45° xa nhất; α và 90° − α cùng tầm xa; ở đỉnh vy = 0 nhưng vx ≠ 0.
⚠️ Lỗi hay sai nhất
- ✦Cho rằng ném mạnh hơn (v₀ lớn hơn) thì chạm đất lâu hơn: từ H = 20 m, v₀ = 10 hay 20 m/s đều rơi 2,02 s.
- ✦Cộng thẳng v₀ + gt khi tính vận tốc chạm đất: 15 + 19,8 = 34,8 m/s sai; đúng là √(15² + 19,8²) ≈ 24,8 m/s.
- ✦Dùng t = 2H/g (quên căn): H = 20 m cho 4,08 s thay vì 2,02 s.
- ✦Ném xiên: dùng L = v₀²sinα/g (thiếu 2α) cho 5,10 m với v₀ = 10 m/s, 30°; đúng 8,84 m.
- ✦Cho rằng ở điểm cao nhất vận tốc bằng 0 hoặc gia tốc bằng 0: vận tốc còn v₀cosα, gia tốc vẫn g.
- ✦Dùng công thức tầm xa khi vật rơi xuống độ cao khác độ cao ném (bờ vực, đài cao) — công thức ném xiên chỉ đúng khi hạ cánh cùng độ cao.
📏 Kiểm tra đơn vị và độ lớn
- ✦√(2H/g): H (m) chia g (m/s²) ra s²; L tính m, v tính m/s.
- ✦Ném xiên từ mặt đất: H ≤ v₀²/(2g) (khi α = 90°) và L ≤ v₀²/g; với v₀ = 10 m/s thì L ≤ 10,2 m, H ≤ 5,1 m.
- ✦Ném ngang: tầm xa không thể nhỏ hơn 0 và v ≥ v₀ ở mọi thời điểm (vận tốc chạm đất luôn lớn hơn v₀).
- ✦Kiểm lại: L = v₀ · t phải thoả với t vừa tính từ H.
✏️ Luyện tập
Làm xong mỗi nhóm bấm Kiểm tra. Câu sai có lời giải ngắn và nút quay lại phần kiến thức.
Chuyển động ném ngang
- 1Nhận biết
Chuyển động ném ngang là chuyển động của vật
- 2Nhận biết
Trong thí nghiệm Hình 12.1, bi A được đẩy ngang còn bi B được thả rơi tự do cùng lúc từ cùng độ cao. Hai bi
- 3Thông hiểu
Ảnh hoạt nghiệm (chụp sau những khoảng thời gian bằng nhau) cho thấy các vị trí của bi A cách đều nhau theo phương ngang. Kết luận về chuyển động thành phần ngang của A là
- 4Thông hiểu
Từ cùng một độ cao, đồng thời ném ngang hai quả bóng giống nhau với v₀ = 5 m/s và 10 m/s. Bỏ qua sức cản, kết luận đúng là
- 5Thông hiểu
Từ cùng độ cao, cùng lúc thả rơi quả A và ném ngang quả B với v₀ lớn. Tại cùng một thời điểm, độ lớn vận tốc theo phương thẳng đứng của B so với A
Thời gian rơi và tầm xa
- 1Nhận biết
Thời gian rơi của vật ném ngang từ độ cao H được tính bằng công thức
- 2Thông hiểu Ném ngang một vật từ độ cao 19,6 m (g = 9,8 m/s²). Thời gian rơi là s.
- 3Thông hiểu
Ném ngang từ độ cao H không đổi. Muốn tầm xa L tăng gấp đôi thì phải
- 4Vận dụng Hòn đá ném ngang từ độ cao 45 m với v₀ = 10 m/s (g = 9,8 m/s²). Tầm xa là m (làm tròn đến hàng phần mười).
- 5Vận dụng
Máy bay bay ngang ở độ cao 122,5 m với vận tốc 80 m/s, phi công thả gói hàng (g = 9,8 m/s², bỏ qua cản). Để gói hàng rơi trúng mục tiêu thì phải thả khi máy bay còn cách mục tiêu theo phương ngang
- 6Vận dụng Cũng gói hàng đó: độ lớn vận tốc lúc chạm đất là m/s (làm tròn đến hàng phần mười).
Chuyển động ném xiên
- 1Nhận biết
Bỏ qua sức cản, quỹ đạo chuyển động ném xiên là
- 2Thông hiểu
Vật ném xiên lên cao. Ở điểm cao nhất của quỹ đạo (bỏ qua cản)
- 3Thông hiểu Vật ném xiên với v₀ = 20 m/s, góc α = 30°. Thành phần vận tốc ban đầu theo phương đứng là v₀y = m/s.
- 4Vận dụng
Ném xiên với v₀ = 10 m/s, α = 30° (g = 9,8 m/s²). Tầm cao H của vật xấp xỉ
- 5Thông hiểu Với v₀ = 10 m/s, α = 30°, g = 9,8 m/s², tầm xa là m (làm tròn đến hàng phần trăm).
Góc ném và tầm xa
- 1Nhận biết
Với cùng vận tốc ném v₀, bỏ qua sức cản và hạ cánh cùng độ cao, tầm xa của vật ném xiên lớn nhất khi góc ném bằng
- 2Thông hiểu
Ném xiên cùng v₀ với góc 30° và góc 60° (hạ cánh cùng độ cao ném). Tầm xa
- 3Thông hiểu
Đo tầm xa vật ném xiên (cùng v₀ = 10 m/s): Kết luận đúng là
- 4Vận dụng Người ném với tốc độ v₀ = 14 m/s theo góc α thay đổi được (g = 9,8 m/s²). Tầm xa lớn nhất có thể đạt được là m.
Ôn chương II
- 1Thông hiểu
Xe chuyển động thẳng nhanh dần đều từ nghỉ, sau 4 s đạt vận tốc 12 m/s. Gia tốc và quãng đường xe đi được trong 4 s là
- 2Thông hiểu Người đi bộ 3 km về phía Đông rồi 4 km về phía Bắc, tổng thời gian 2 h. Độ lớn vận tốc trung bình là km/h.
- 3Vận dụng
Đồ thị v–t của một vật là đoạn thẳng đi từ 4 m/s lúc t = 0 đến 12 m/s lúc t = 2 s. Gia tốc và quãng đường đi được trong 2 s là
- 4Thông hiểu
Thuyền chạy ngược dòng với vận tốc 4 m/s so với nước; nước chảy với vận tốc 3 m/s so với bờ. Vận tốc của thuyền so với bờ có độ lớn
- 5Vận dụng
Cùng độ cao 19,6 m, cùng lúc thả rơi vật 1 và ném ngang vật 2 với v₀ = 8 m/s (g = 9,8 m/s²). Khoảng cách giữa hai điểm chạm đất là
- 6Vận dụng Vật ném xiên với v₀ = 14 m/s, α = 45° (g = 9,8 m/s²), hạ cánh cùng độ cao ném. Thời gian cả chuyến bay là s (làm tròn đến hàng phần trăm).
🏆 Luyện theo dạng đề tốt nghiệp
Đề Vật lí có 3 phần: 18 câu 4 lựa chọn, 4 câu đúng/sai (mỗi câu 4 ý) và 6 câu trả lời ngắn (đáp số tối đa 4 ký tự, kể cả dấu − và dấu phẩy). Dưới đây là đủ 3 dạng, chỉ dùng kiến thức của bài này.
Phần I · Trắc nghiệm 4 lựa chọn
- 1Thông hiểu
Ném ngang từ độ cao H không đổi. Nếu v₀ tăng gấp 3 thì
- 2Thông hiểu
Khi vật ném ngang đang rơi (bỏ qua cản), nhận xét nào về hai thành phần vận tốc là đúng?
- 3Vận dụng
Ném xiên với v₀ = 20 m/s, α = 45°, g = 9,8 m/s² (hạ cánh cùng độ cao). Tầm xa là
Phần II · Đúng / sai
- 1Thông hiểu
Một vật ném ngang từ độ cao 20 m với v₀ = 15 m/s; ghi vị trí mỗi 0,5 s (g = 9,8 m/s², bỏ qua cản):
a)dx tăng đều theo thời gian nên theo phương ngang vật chuyển động thẳng đều với 15 m/s.
b)dy tỉ lệ với t² (dy = 4,9t²) nên theo phương đứng vật rơi tự do.
c)Thành phần vận tốc theo phương ngang tăng dần theo thời gian.
d)Nếu ném với v₀ = 30 m/s từ cùng độ cao thì thời gian rơi giảm còn 1 s.
- 2Vận dụng
Ném xiên với cùng v₀ = 10 m/s (g = 9,8 m/s²), hạ cánh cùng độ cao. Bảng tầm xa theo góc ném:
a)Tầm xa của góc 30° bằng tầm xa của góc 60°.
b)Ném ở góc 75° cho tầm xa lớn hơn ném ở góc 45°.
c)Tầm xa lớn nhất trong bảng là 10,20 m, bằng v₀²/g.
d)Ở góc 45° tầm cao của vật là 5,1 m.
Phần III · Trả lời ngắn
- 1Thông hiểu Hòn đá ném ngang từ độ cao 78,4 m với vận tốc 12 m/s (g = 9,8 m/s²). Tầm xa là bao nhiêu mét (làm tròn đến hàng đơn vị)? Đáp số:
- 2Vận dụng Vật ném xiên với v₀ = 15 m/s, α = 30° (g = 9,8 m/s²). Tầm cao là bao nhiêu mét (làm tròn đến hàng phần trăm)? Đáp số:
- 3Vận dụng Quả bóng ném xiên với v₀ = 20 m/s, α = 30° (g = 9,8 m/s², hạ cánh cùng độ cao). Thời gian bay cả chuyến là bao nhiêu giây (làm tròn đến hàng phần trăm)? Đáp số:
🎯 Bài này vào đề tốt nghiệp ở đâu?
- •Phần I thường hỏi thời gian rơi t = √(2H/g), tầm xa L = v₀√(2H/g), hoặc so sánh hai vật (thả rơi và ném ngang; hai v₀ khác nhau): ý then chốt là thời gian chỉ phụ thuộc độ cao.
- •Phần II hay cho bảng vị trí theo thời gian của vật ném: ý dễ mất điểm là "vx tăng dần", "thời gian rơi phụ thuộc v₀", "góc lớn hơn thì xa hơn" hoặc nhầm tầm cao với tầm xa.
- •Phần III có thể hỏi tầm xa, tầm cao, vận tốc chạm đất (cộng vuông góc). Nối Lý 11: điện tích bay vào điện trường đều theo phương vuông góc đường sức cũng đi theo parabol (ngang đều + đứng nhanh dần đều); nối KHTN THCS: trọng lực và chuyển động của vật bị ném.
Tổng hợp và phân tích lực. Cân bằng lực