Tiếng Việt lớp 3
Bài 41: Dấu phẩy, dấu hai chấm. Ôn dấu câu
Dùng dấu phẩy để ngăn các từ cùng loại và bộ phận chỉ thời gian, nơi chốn ở đầu câu; dùng dấu hai chấm; chọn đúng các dấu câu đã học.
Sơ đồ tư duy · bấm nhánh để xem
Dấu phẩy, hai chấm
1 ✏️ Dấu phẩy
Gấu bắc cực làm báo tường Trái Đất. Bấm từng nhãn để soi
Báo tường có tin, ảnh và thơ.
Sáng nay, gấu bắc cực ra bờ băng.
Ở cực Bắc, trời lạnh quanh năm.
Dấu phẩy ngăn các từ cùng loại (từ ba từ trở lên) và ngăn bộ phận chỉ thời gian, nơi chốn ở đầu câu với phần còn lại.
Dấu phẩy dùng khi nào?
- ✦Ngăn các từ cùng loại: có từ ba từ trở lên đứng liền nhau, đặt dấu phẩy giữa các từ, trước từ cuối thường dùng và.
- ✦Ngăn bộ phận chỉ thời gian hoặc nơi chốn đứng đầu câu: Sáng nay, Ở cực Bắc, Trên bãi băng rồi mới tới phần còn lại.
- ✦Câu hỏi để nhớ: câu có nhiều từ cùng loại không, hay đầu câu nói khi nào, ở đâu?
Dạng bài
Đặt dấu phẩy
- 1 Đọc câu, xem có nhiều từ cùng loại đứng liền nhau không. Nếu có, ngăn chúng bằng dấu phẩy.
- 2 Xem đầu câu có bộ phận nói khi nào hoặc ở đâu không. Nếu có, đặt dấu phẩy sau bộ phận đó.
⚠️ Bẫy hay gặp: Chỉ có hai từ nối bằng "và" thì không cần dấu phẩy: "Gấu bơi và lặn." Phải có từ ba từ cùng loại trở lên mới đặt dấu phẩy.
🐻❄️
Làm mẫu
Đặt dấu phẩy vào câu: Chiều nay gấu bắc cực nhặt rác trên bờ biển.
Hướng dẫn giải
Thử tự giải trước nhé!
🎮 TRÒ CHƠI
Chọn dấu cho chỗ trống
Đọc câu ở giữa thẻ, rồi chạm vào dấu hợp với chỗ trống.
Báo ghi tin ảnh và thơ.
Sáng nay gấu ra bờ băng.
Ở cực Bắc trời rất lạnh.
Đã làm 0/3 câu
Điều cần nhớ
- ✦Từ cùng loại đứng liền nhau thì ngăn bằng dấu phẩy.
- ✦Sau bộ phận chỉ thời gian hay nơi chốn ở đầu câu cũng có dấu phẩy.
2 📢 Dấu hai chấm
Dấu hai chấm dùng khi nào?
- ✦Báo lời nói: đặt trước lời nói của một người, thường đi với dấu ngoặc kép hoặc dấu gạch ngang.
- ✦Báo các ý đi sau: liệt kê các thứ hoặc giải thích điều vừa nói, ví dụ Em mang theo ba thứ: mũ, khăn, ủng.
- ✦Câu hỏi để nhớ: sau chỗ này là lời của ai hay một danh sách cần nói rõ?
🐻❄️
Ví dụ
Điền dấu vào chỗ trống: Gấu mẹ dặn gấu con (…) “Đi nhẹ thôi!”
Hướng dẫn giải
Thử tự giải trước nhé!
🎮 TRÒ CHƠI
Dấu hai chấm ở đâu?
Đọc câu ở giữa thẻ, rồi chạm vào dấu hợp với chỗ trống.
Cô dặn “Giữ biển sạch!”
Em mang theo mũ, nước, áo.
Gấu mẹ nhắc “Đi nhẹ thôi!”
Đã làm 0/3 câu
Điều cần nhớ
- ✦Trước lời nói của một người đặt dấu hai chấm.
- ✦Trước các thứ được kể ra cũng đặt dấu hai chấm.
3 🔍 Ôn các dấu câu
Các dấu câu em đã học
| Dấu | Dùng để | Ví dụ |
|---|---|---|
| Dấu chấm . | kết thúc câu kể | Gấu sống ở Bắc Cực. |
| Dấu chấm hỏi ? | kết thúc câu hỏi | Gấu sống ở đâu? |
| Dấu chấm than ! | kết thúc câu cảm, câu khiến | Ôi, tuyết đẹp quá! |
| Dấu phẩy , | ngăn từ cùng loại, ngăn bộ phận đầu câu | Sáng nay, gấu ra biển. |
| Dấu hai chấm : | báo lời nói hoặc các ý đi sau | Cô dặn: “Giữ biển sạch!” |
| Dấu gạch ngang – | đầu dòng báo lời nhân vật, ý liệt kê | – Cậu đi đâu đấy? |
| Dấu ngoặc kép “ ” | bao lời nói, tên riêng, từ đặc biệt | Vở “Chú rối bơi thuyền”. |
Hay mất điểm vì quên dấu
- ✦Cuối câu nhìn xem câu kể, hỏi hay cảm rồi mới chọn dấu chấm, chấm hỏi hay chấm than.
- ✦Có lời nói của người thì nhớ dấu hai chấm và dấu ngoặc kép, hoặc dấu gạch ngang ở đầu dòng.
- ✦Đọc lại câu và dừng giọng ở chỗ nào thì thử đặt dấu phẩy ở đó.
🎮 TRÒ CHƠI
Chọn dấu cuối câu
Đọc câu ở giữa thẻ, rồi chạm vào dấu hợp với chỗ trống.
Bạn nhặt rác ở đâu
Biển hôm nay đẹp quá
Gấu trắng sống ở Bắc Cực
Cô nói “Cả lớp im lặng.”
Đã làm 0/4 câu
Điều cần nhớ
- ✦Câu hỏi kết thúc bằng dấu chấm hỏi.
- ✦Câu cảm kết thúc bằng dấu chấm than.
- ✦Câu kể kết thúc bằng dấu chấm.