Bài 52: Nhân số có năm chữ số với số có một chữ số
Đặt tính và tính nhân số có năm chữ số với số có một chữ số, có nhớ, tích không quá 100 000; giải toán lời văn bằng phép nhân.
Sơ đồ tư duy · bấm nhánh để xem
1 ✖️ Đặt tính nhân
Đặt tính nhân từng hàng
Bấm "Bước tiếp" để nhân lần lượt hàng đơn vị, chục, trăm, nghìn, chục nghìn. Bấm "Phép khác" để thử phép mới.
Các hàng thẳng cột, hàng đơn vị thẳng hàng đơn vị. Bấm "Bước tiếp" để tính từ phải sang trái.
Điều cần nhớ
- ✦Viết số có năm chữ số ở trên, số có một chữ số ở dưới, thẳng cột hàng đơn vị.
- ✦Nhân lần lượt từ phải sang trái, đủ cả năm hàng.
- ✦Mỗi cột chỉ viết một chữ số. Số nhớ ghi nhỏ ở cột bên trái.
Mỗi kho có 12 312 thùng nước. Hỏi 3 kho có bao nhiêu thùng nước?
Hướng dẫn giải
Dạng bài
Nhân nhẩm số tròn nghìn, tròn chục nghìn
- 1 Đọc số tròn theo nghìn hoặc chục nghìn: 30 000 là 3 chục nghìn.
- 2 Nhân nhẩm như số nhỏ: 3 chục nghìn × 3 = 9 chục nghìn.
- 3 Viết lại thành số: 9 chục nghìn là 90 000.
⚠️ Bẫy hay gặp: Viết thiếu hoặc thừa chữ số 0: 20 000 × 4 viết thành 8 000. Tích của chục nghìn vẫn là chục nghìn, phải đủ bốn chữ số 0.
Mỗi cánh đồng thu được 20 000 kg lúa. Hỏi 4 cánh đồng thu được bao nhiêu ki-lô-gam lúa?
Hướng dẫn giải
2 🔁 Nhân có nhớ
Kiến thức cần nhớ
- ✦Hàng nào nhân ra từ 10 trở lên: viết chữ số hàng đơn vị, nhớ chữ số hàng chục sang hàng bên trái.
- ✦Hàng bên trái nhân xong phải cộng thêm số nhớ rồi mới viết.
- ✦Hàng có chữ số 0: 0 nhân số nào cũng bằng 0, nhưng vẫn phải cộng số nhớ.
Nhân có nhớ nhiều lần
| Phép nhân | Nhớ ở hàng | Chỗ cần để ý |
|---|---|---|
| 14 273 × 3 = 42 819 | chục, nghìn | 3 nhân 7 bằng 21, viết 1, nhớ 2 |
| 18 056 × 5 = 90 280 | đơn vị, chục, nghìn | 5 nhân 0 bằng 0, thêm 2 bằng 2, viết 2 |
| 12 708 × 7 = 88 956 | đơn vị, trăm, nghìn | 7 nhân 0 bằng 0, thêm 5 bằng 5, viết 5 |
Dạng bài
Đặt tính nhân có nhớ
- 1 Nhân hàng đơn vị. Kết quả từ 10 trở lên thì viết một chữ số, nhớ phần còn lại.
- 2 Sang mỗi hàng bên trái: nhân, thêm số nhớ, rồi viết.
- 3 Kiểm tra: làm tròn thừa số lớn tới hàng nghìn rồi nhân nhẩm. Kết quả phải gần tích.
⚠️ Bẫy hay gặp: Gặp chữ số 0 thì viết luôn 0, quên số nhớ: 18 056 × 5 ra 90 080. Ở hàng có 0, kết quả chính là số nhớ.
Đặt tính rồi tính 16 435 × 4.
Hướng dẫn giải
3 📝 Toán lời văn
Kiến thức cần nhớ
- ✦Có nhiều nhóm bằng nhau, hỏi tất cả ⇒ phép nhân: số trong một nhóm × số nhóm.
- ✦Đặt tính ra nháp, rồi viết phép tính hàng ngang có đơn vị trong ngoặc.
- ✦Tích không quá 100 000. Ra số có sáu chữ số là đã tính sai.
Dạng bài
Giải toán bằng phép nhân
- 1 Tìm số trong một nhóm và số nhóm.
- 2 Viết phép nhân, đặt tính để tính.
- 3 Viết câu trả lời có đơn vị, rồi đáp số.
⚠️ Bẫy hay gặp: Thấy "4 tháng" là số nhỏ nên cộng 21 350 + 4. Mỗi tháng là một nhóm bằng nhau, phải nhân.
Một trang trại thu được 21 350 quả trứng mỗi tháng. Hỏi trong 4 tháng trang trại thu được bao nhiêu quả trứng?
Hướng dẫn giải