Bài 24: Bài toán giải bằng hai bước tính
Tóm tắt bài toán, tìm cái còn thiếu ở bước 1 rồi trả lời câu hỏi ở bước 2; viết bài giải hai câu lời giải.
Sơ đồ tư duy · bấm nhánh để xem
1 🔎 Tóm tắt, tìm bước 1
Kiến thức cần nhớ
- ✦Đọc đề, tìm cái đã cho và cái phải tìm.
- ✦Tóm tắt ngắn: mỗi dòng một điều đề cho, dòng cuối là câu hỏi.
- ✦Câu hỏi chưa tính ngay được ⇒ tìm cái còn thiếu trước. Đó là bước 1.
Rổ thứ nhất có 12 quả táo. Rổ thứ hai nhiều hơn rổ thứ nhất 5 quả. Hỏi cả hai rổ có bao nhiêu quả táo?
Hướng dẫn giải
Dạng bài
Tìm cái còn thiếu
- 1 Hỏi: muốn trả lời câu hỏi, em cần biết những số nào?
- 2 Số nào đề chưa cho ⇒ tính nó ở bước 1.
- 3 Dùng số vừa tìm để trả lời câu hỏi ở bước 2.
⚠️ Bẫy hay gặp: Lấy luôn 16 + 7 = 23 rồi trả lời. 7 không phải số vịt, chỉ là số vịt ít hơn số gà. Phải tìm số vịt trước.
Sân có 16 con gà. Số vịt ít hơn số gà 7 con. Hỏi cả gà và vịt có bao nhiêu con?
Hướng dẫn giải
2 ✍️ Trình bày bài giải
Kiến thức cần nhớ
- ✦Mỗi bước có một câu lời giải và một phép tính, đơn vị viết trong ngoặc.
- ✦Câu lời giải bước 1 nói cái vừa tìm. Câu bước 2 nói đúng cái đề hỏi.
- ✦Cuối cùng viết Đáp số, chỉ ghi kết quả của bước 2.
Bài giải bài rổ táo
| Câu lời giải | Phép tính | |
|---|---|---|
| Bước 1 | Rổ thứ hai có số quả táo là: | 12 + 5 = 17 (quả) |
| Bước 2 | Cả hai rổ có số quả táo là: | 12 + 17 = 29 (quả) |
| Đáp số | 29 quả táo |
Dạng bài
Viết bài giải hai bước
- 1 Viết câu lời giải bước 1, rồi phép tính.
- 2 Viết câu lời giải bước 2. Phép tính dùng kết quả bước 1.
- 3 Viết đáp số.
⚠️ Bẫy hay gặp: Đáp số ghi cả hai số "26 quyển, 60 quyển". Đề chỉ hỏi cả hai ngăn ⇒ đáp số chỉ là 60 quyển sách.
Ngăn trên có 34 quyển sách. Ngăn dưới có ít hơn ngăn trên 8 quyển. Hỏi cả hai ngăn có bao nhiêu quyển sách?
Hướng dẫn giải
3 ✖️ Có nhân, chia
Kiến thức cần nhớ
- ✦Bước 1 có thể là nhân (nhiều nhóm bằng nhau, gấp lên) hoặc chia (chia đều, giảm đi).
- ✦Bước 2 thường là cộng hoặc trừ với một số khác trong đề.
- ✦Mỗi bước viết một phép tính riêng, không viết gộp hai phép tính vào một dòng.
Dạng bài
Nhân hoặc chia trước, rồi cộng trừ
- 1 Bước 1: tìm số đồ vật trong nhiều nhóm (nhân) hoặc trong một phần (chia).
- 2 Bước 2: thêm vào hay bớt đi theo đề.
- 3 Viết đáp số.
⚠️ Bẫy hay gặp: Lấy 8 + 5 rồi mới trừ 15. "5 hộp, mỗi hộp 8 cái" là 5 nhóm bằng nhau ⇒ phải nhân.
Cô có 5 hộp bút màu, mỗi hộp 8 cái. Cô cho lớp bên mượn 15 cái. Hỏi cô còn bao nhiêu cái bút màu?
Hướng dẫn giải
Dạng bài
Gấp lên hoặc giảm đi, rồi tính cả hai
- 1 Bước 1: tìm số thứ hai bằng cách gấp lên (nhân) hoặc giảm đi (chia).
- 2 Bước 2: đề hỏi cả hai thì cộng hai số.
⚠️ Bẫy hay gặp: Trả lời luôn 27 con. 27 chỉ là số cá bể thứ hai, còn đề hỏi cả hai bể.
Bể thứ nhất có 9 con cá. Bể thứ hai có số cá gấp 3 lần bể thứ nhất. Hỏi cả hai bể có bao nhiêu con cá?
Hướng dẫn giải