Bài 19: Nhân số có hai chữ số với số có một chữ số
Đặt tính và tính phép nhân số có hai chữ số với số có một chữ số, không nhớ và có nhớ; giải toán lời văn bằng phép nhân.
Sơ đồ tư duy · bấm nhánh để xem
1 ✖️ Đặt tính, không nhớ
Đặt tính nhân từng bước
Bấm "Bước tiếp" để nhân hàng đơn vị trước, rồi hàng chục. Bấm "Phép khác" để thử phép có nhớ.
Các hàng thẳng cột, hàng đơn vị thẳng hàng đơn vị. Bấm "Bước tiếp" để tính từ phải sang trái.
Điều cần nhớ
- ✦Viết số có hai chữ số ở trên, số có một chữ số ở dưới, thẳng cột hàng đơn vị.
- ✦Nhân lần lượt từ phải sang trái: hàng đơn vị trước, hàng chục sau.
- ✦Viết mỗi kết quả thẳng cột với chữ số vừa nhân.
Mỗi bó hoa có 12 bông. Hỏi 3 bó hoa có bao nhiêu bông?
Hướng dẫn giải
Dạng bài
Đặt tính nhân không nhớ
- 1 Viết thừa số có hai chữ số ở trên, thừa số có một chữ số ở dưới, thẳng hàng đơn vị. Viết dấu ×, kẻ vạch ngang.
- 2 Nhân thừa số dưới với chữ số hàng đơn vị, viết kết quả dưới cột đơn vị.
- 3 Nhân tiếp với chữ số hàng chục, viết dưới cột chục.
⚠️ Bẫy hay gặp: Viết thừa số một chữ số thẳng cột hàng chục, rồi nhân lệch hàng. Số có một chữ số luôn đứng thẳng dưới hàng đơn vị.
Mỗi chùm có 21 quả bóng bay. Hỏi 4 chùm có bao nhiêu quả bóng bay?
Hướng dẫn giải
2 🔁 Nhân có nhớ
Kiến thức cần nhớ
- ✦Hàng đơn vị nhân ra từ 10 trở lên: viết chữ số hàng đơn vị của kết quả, nhớ chữ số hàng chục.
- ✦Nhân hàng chục xong phải cộng thêm số nhớ rồi mới viết.
- ✦Số nhớ có thể là 1, 2, 3… chứ không phải lúc nào cũng là 1.
Nhân có nhớ
| Phép nhân | Hàng đơn vị | Hàng chục |
|---|---|---|
| 16 × 5 = 80 | 5 nhân 6 bằng 30, viết 0, nhớ 3 | 5 nhân 1 bằng 5, thêm 3 bằng 8, viết 8 |
| 27 × 3 = 81 | 3 nhân 7 bằng 21, viết 1, nhớ 2 | 3 nhân 2 bằng 6, thêm 2 bằng 8, viết 8 |
| 38 × 2 = 76 | 2 nhân 8 bằng 16, viết 6, nhớ 1 | 2 nhân 3 bằng 6, thêm 1 bằng 7, viết 7 |
Dạng bài
Đặt tính nhân có nhớ
- 1 Nhân hàng đơn vị. Kết quả từ 10 trở lên thì viết chữ số hàng đơn vị, nhớ chữ số hàng chục.
- 2 Nhân hàng chục, thêm số nhớ vào kết quả rồi mới viết.
- 3 Kiểm tra lại bằng cách cộng các số hạng bằng nhau.
⚠️ Bẫy hay gặp: Quên cộng số nhớ: 26 × 3 viết thành 68. Hoặc viết cả 18 xuống dưới hàng đơn vị nên ra số rất lớn (618). Mẹo: mỗi cột chỉ viết một chữ số.
Mỗi giỏ có 26 quả cam. Hỏi 3 giỏ có bao nhiêu quả cam?
Hướng dẫn giải
3 📝 Toán lời văn
Kiến thức cần nhớ
- ✦Có nhiều nhóm bằng nhau, hỏi tất cả ⇒ phép nhân: số trong một nhóm × số nhóm.
- ✦Số có hai chữ số thì đặt tính ra nháp, rồi viết phép tính hàng ngang vào bài.
- ✦Viết câu lời giải, phép tính có đơn vị trong ngoặc, rồi đáp số.
Dạng bài
Giải toán bằng phép nhân
- 1 Tìm số trong một nhóm và số nhóm.
- 2 Viết phép nhân, đặt tính ra nháp để tính.
- 3 Viết câu trả lời có đơn vị, rồi đáp số.
⚠️ Bẫy hay gặp: Thấy "2 chuyến" là số nhỏ nên làm phép cộng 35 + 2. "2 chuyến" là 2 nhóm bằng nhau, phải nhân 35 × 2.
Mỗi chuyến xe chở 35 bạn đi tham quan. Hỏi 2 chuyến chở được bao nhiêu bạn?
Hướng dẫn giải